Pakistan’ın milli taşıyıcı havayolu şirketi PIA, yaşanan sahte pilot lisansı skandalının ardından 2020’de Avrupa ve İngiltere’ye uçuşlarının durdurulmasının ardından yeniden yapılanarak tüm sorunlarını aştı. Havayolu dün ilk Londra seferini gerçekleştirdi.

Her şey 22 Mayıs 2020’de Lahore-Karachi seferini yapan PIA Flight 8303 Airbus A320’nin Karachi’de düşmesiyle başladı. Kazada 97 kişi hayatını kaybetti.

Soruşturma, kazanın pilot hatasından kaynaklandığını ortaya koydu ancak asıl şok edici gelişme bundan sonra geldi.

Dönemin Pakistan Havacılık Bakanı Ghulam Sarwar Khan, parlamentoda yaptığı açıklamada ülkedeki 860 aktif pilotun yaklaşık üçte birinin (260-262’si) pilotluk sınavlarında kopya çektiğini veya sahte lisanslara sahip olduğunu duyurdu.

PIA kendi bünyesindeki 434 pilottan 150’sini “şüpheli veya sahte lisans” gerekçesiyle uçuşlarını durdurdu.

EASA’dan yasak

Bu açıklama üzerine Avrupa Birliği Havacılık Güvenliği Ajansı (EASA), Haziran 2020’de PIA’nın Avrupa’ya uçuşlarını askıya aldı. İngiltere Sivil Havacılık Otoritesi (UK CAA) ve ABD de benzer tedbirler alarak Pakistanlı havayollarını kendi hava sahalarından men etti.

EASA, “Pakistan pilot lisanslarının geçerliliği ve Pakistan Sivil Havacılık Otoritesi’nin (PCAA) uluslararası standartlara uyum sağlayamaması” nedeniyle yasağı getirdiğini açıkladı.

PIA’nın kaybı

Yasak, PIA için ağır bir darbe oldu. Yıllık yaklaşık 150 milyon dolarlık gelir kaybına yol açtı. Avrupa ve İngiltere, PIA’nın en kârlı rotaları arasındaydı. Bu dönemde PIA iç hatlara ve bazı Asya seferlerine odaklanmak zorunda kaldı, filosunu küçülttü ve mali açıdan zor günler geçirdi.

Reform ve yeniden yapılanma

Yasak kalkana kadar PIA ve Pakistan hükümeti sessiz ama kararlı bir çalışma yürüttü. Öncelikli olarak PCAA’yı güçlendirmek için yeni yasa (PCAA Act) çıkarıldı. Düzenleyici otorite ile hizmet sağlayıcılar ayrıldı.

Profesyonel yönetim atandı, personel eğitimi artırıldı. Kapsamlı güvenlik denetimleri yapıldı ve pilot lisans sistemi baştan aşağı gözden geçirildi. 150 şüpheli pilotun lisansları iptal edildi veya yenilendi.

Bu reformlar sayesinde EASA, Kasım 2024’te yasağı resmen kaldırdı. EASA, “Pakistan Sivil Havacılık Otoritesi’nin denetim kapasitesine yeniden güven duyduğunu” ve PIA’nın “önemli çabalar” gösterdiğini belirtti.

İngiltere de Temmuz 2025’te kendi yasağını kaldırdı. British High Commission, “Pakistan otoriteleriyle yapılan kapsamlı görüşmeler ve güvenlik standartlarındaki iyileşmeler” sonrası karar alındığını açıkladı.

Yeniden uçuşlar başlıyor

Yasakların kalkmasının ardından PIA adım adım rotalarını geri aldı. Ocak 2025’te ilk Avrupa uçuşu Lahore-Paris seferiyle başladı. Bunu Ekim 2025’te İngiltere’ye dönüş izledi. İslamabad-Manchester seferleri haftada iki kez gerçekleştirilmek üzere ilk uçuş yapıldı. 29 Mart 2026’da Londra uçuşları tekrar başladı.

PIA’nın 6 yıllık uçuş durdurma, havacılık tarihinin en büyük pilot lisans skandallarından biri olarak kayıtlara geçti. Ancak bu süreç, Pakistan’da havacılık güvenliğinin yeniden yapılandırılmasına da vesile oldu.