Helikopterin motoru durdu. Acil iniş için otorotasyon başladı. Pilotların yoğun mesaisinde otomatik sistemler otomasyonda nasıl yardımcı olabilir?
SUN Savunma Net’te 11-12 Ağustos 2026 tarihli Ercan Caner imzalı yazı, helikopterlerde motor arızası durumunda uygulanan otorotasyon manevrasını ve ABD merkezli Skyryse firmasının geliştirdiği otomatik otorotasyon teknolojisini incelendi.
Yazıda çekilen önemli bir nokta, hafif helikopterlerde (örneğin Robinson R-44) otorotasyon ve acil durum eğitimleri pilot için çok yüksek iş yükü yaratıyor. Özellikle son aşamadaki flare (yere yakın yavaşlama) ve rotor devir (RRPM) yönetimi kritik. Genel havacılık kazalarının hatırı sayılır kısmı bu anlarda meydana gelir.
Yazı, otorotasyonun aerodinamik temellerini detaylı anlatırken motor durduğunda ana rotorun serbest bırakma sistemiyle motordan ayrılması, kollektifin hızla indirilmesi, yukarıdan gelen hava akışıyla rotor devrinin korunması, uygun hava hızının (genellikle ~60 knot) tutulması ve yere yakın flare ile yumuşak inişe dikkat çekiliyor.
Yanlış zamanda veya yanlış şekilde yapılan işlem rotor stall’ına ve helikopterin kontrolsüz düşmesine yol açabilir. Skyryse’nin SkyOS tabanlı sistemi, motor arızasını algılayıp otomatik olarak otorotasyona geçiyor, doğru güç/ayarları ve hava hızını sağlıyor, süzülüşü yönetiyor. Pilotun temel olarak iniş yerini seçmesi ve flare anını belirlemesi kalıyor.
Yeni teknoloji iş yükünü ciddi şekilde azaltıyor ve “oyunun kurallarını değiştiren” bir güvenlik adımı olarak nitelendiriliyor.
YAZININ DEVAMI İÇİN TIKLAYIN
