Reuters’ın haberine göre İran, hava savunmasını yeniden güçlendirmek amacıyla Çin yapımı omuzdan atılan hava savunma füze sistemlerinden (MANPADS) teslim alacak. QW-12 ve FN-16 omuzdan atılan hava savunma füzelerin ilk sevkiyatı önümüzdeki haftalarda yapılması hedefleniyor.
Konuya yakın üç kaynağın Reuters’a verdiği bilgiye göre, Tahran 300 ila 400 füze sistemi satın almak için anlaşma imzaladı. Ancak bu anlaşma, özellikle Çin tarafından doğrulanmadı.
Kaynaklara göre değeri 60 ila 70 milyon dolar arasında olan anlaşma, İran’ın ABD ve İsrail ile yaşadığı çatışmaların ardından kısa menzilli hava savunmasını güçlendirmek için attığı en büyük adımlardan biri olarak görülüyor. Çatışmalar sırasında İran’ın askeri tesislerini ve kritik altyapısını korumakta zorlandığı ortaya çıkmıştı.
Satışın, Hong Kong merkezli Zhongqing Baoshang International Investment şirketi aracılığıyla gerçekleştirildiği ifade edildi.
Reuters’ın ulaştığı kaynaklar, sevkiyatların ilk aşamada Çin’in batısındaki Urumçi’den başlayacağını, ardından Pakistan üzerinden İran’a ulaştırılmasının planlandığını söyledi. Ancak taşımanın hava yoluyla mı yoksa kara yoluyla mı yapılacağı netlik kazanmadı. Pakistan ordusu ise ülkenin bu sevkiyatta rol aldığı yönündeki iddiaları “tamamen uydurma ve asılsız” olarak nitelendirdi.
Çin Dışişleri Bakanlığı ise Reuters’ın sorularına verdiği yanıtta, “İlgili haberler tamamen asılsızdır. Çin, barışın sağlanması ve çatışmanın sona erdirilmesi için yapıcı bir rol oynamayı sürdürmektedir” açıklamasını yaptı. İran Dışişleri Bakanlığı ise henüz konuya ilişkin yorum yapmadı.
Reuters’ın aktardığına göre, anlaşma imzalanmış olsa da teslimat takvimi, nihai miktar ve uygulamaya ilişkin ayrıntılar değişebilir.
Alçak irtifada etkili
QW-12 ve FN-16 sistemleri, alçak irtifada uçan uçaklar, helikopterler ve insansız hava araçlarını hedef almak üzere geliştirilen kızılötesi güdümlü karadan havaya füze sistemleri olarak biliniyor. Savunma analistleri, QW-12’nin daha yeni QW-18 ve QW-19 modellerine kıyasla daha sınırlı kabiliyetlere sahip olduğunu ancak özellikle İHA’lara ve alçaktan uçan hedeflere karşı etkili bir kısa menzilli savunma katmanı oluşturabileceğini belirtiyor.
QW-12 (Qianwei-12 / Vanguard-12)
- Geliştirici: China Aerospace Science and Industry Corporation (CASIC).
- Tanıtım: 2014 Zhuhai Airshow’da tanıtıldı. QW-2’nin geliştirilmiş versiyonudur.
- Güdüm: Orta kızılötesi (mid-IR) çift bantlı (dual-band) çok elemanlı arayıcı. Hedefin gövdesi ve egzoz ısısını ayırt ederek flare (kızılötesi aldatıcı) direncini artırır.
- Öne çıkan özellik: 2022’de yapılan canlı atış testlerinde 8 adet flare’a rağmen hedefi vurduğu ve yüksek hızlı (360 m/s) hedefleri (jet/seyir füzesi simülasyonu) kafa kafaya kesişme + lazer yakınlık ateşleyicisiyle etkisiz hale getirdiği gösterildi. Çin kaynakları bu anti-decoy yeteneğinin sınıfında öne çıktığını iddia ediyor.
- Menzil: 500 m – 6.000 m.
- İrtifa: 10 m – 4.000 m.
- Savaş başlığı: Prefabrike tungsten alaşımlı parçacıklı yüksek patlayıcı (HE-Frag); darbe + lazer yakınlık fünyesi.
- Kullanım: Omuzdan atılır; hafif araçlara veya gemilere de monte edilebilir. Tek atışta öldürme olasılığı (SSKP) ≥ %80 olarak belirtilir.
- Algılama mesafesi: Jet tipi hedeflere karşı ≥ 9 km.
FN-16 (Fei Nu-16 / Flying Crossbow-16)
- Geliştirici: Çin (HN-6B’nin ihracat versiyonu; FN-6’nın geliştirilmiş hali).
- Tanıtım: 2008 Zhuhai Airshow’da ortaya çıktı.
- Güdüm: Kızılötesi + ultraviyole (IR/UV) çift spektrumlu yarı-görüntüleme (quasi-imaging) arayıcı. Tüm yönlerden (all-aspect) angajman ve flare/ECM’e karşı daha iyi direnç sağlar.
- Öne çıkan özellik: Ateşle-unut, yüksek manevra kabiliyeti (≥ 18 g) ve lazer yakınlık + darbe fünyesi kombinasyonu. Helikopter, sabit kanatlı uçak, İHA ve seyir füzelerine karşı tasarlandı.
- Menzil: 500 m – 5.500 / 6.500 m (kaynaklara göre değişken).
- İrtifa: 10 m – 3.800 / 4.500 m.
- Füze özellikleri (yaklaşık):
- Çap: 72 mm
- Uzunluk: ≤ 1,6 m
- Füze ağırlığı: ≤ 11,5 kg
- Sistem (atışa hazır) ağırlığı: ≤ 18 kg
- Hız: Seyir ≈ 600 m/s (Mach ~1,8), maksimum daha yüksek.
- Tepki süresi: ~5 saniye.
- Tek atış öldürme olasılığı: Uçağa karşı ~0,8; seyir füzesine karşı ~0,7.
- Kullanım: Omuzdan, araç, tekne veya helikopter monteli versiyonları mevcut. Çin Halk Kurtuluş Ordusu ve bazı dost ülkelerde (örneğin Pakistan, Kamboçya, Kamerun vb.) envanterde. 2026’da Ukrayna’da da görüldüğü rapor edildi.
