Yunan F-16 kazasında imalatçı Lockheed Martin’e tazminat cezası
Yunan Hava Kuvvetleri’ne ait F-16D tipi savaş uçağının 2015 yılında İspanya’da gerçekleştirilen NATO tatbikatında kalkışta düşmesinin ardından Yunanistan’da açılan davada karar çıktı. Atina Temyiz Mahkemesi, iki Yunanlı pilot ile 9 Fransız bakım ekibinin hayatını kaybettiği olayda uçakların imalatçısı Lockheed Martin’i suçlu buldu.
Mahkeme, şirketin uçağın tasarımında yeterli güvenlik önlemi almadığını belirterek pilot ailelerine tazminat ödenmesine hükmetti.
Kaza, 26 Ocak 2015 tarihinde meydana gelmişti.İspanya’nın Albacete yakınlarındaki Los Llanos Üssü’nde gerçekleşen kazada, NATO Tatbikatı’na katılan Yunan Hava Kuvvetleri’ne ait F-16D tipi uçak, havalandıktan 7,8 saniye sonra kontrolü kaybederek düştü.
Kazada 35 yaşındaki Pilot Yüzbaşı Panagiotis Laskaris ile 31 yaşındaki Pilot Üsteğmen Athanasios Zagas hayatını kaybetti. Uçağın çarptığı bölgede Fransız Hava Kuvvetleri’nde görevli 9 bakım personeli de hayatını kaybetti. 33 kişi de yaralandı.
Soruşturma raporuna göre kaza, kalkıştan yaklaşık 20 dakika önce manuel kontrol panelinde kumandalara hassas düzeltmeyi sağlayan sistemin yanlışlıkla hareket ettirilmesi sonucu uçağın aerodinamik dengesinin bozulmasından kaynaklandı. Pilotlar kalkış öncesinde F-16 herhangi bir uyarı vermedi.
Mahkeme Kararı: “Tasarım Hatası Var”
Atina Temyiz Mahkemesi’nde görülen davada üç yargıçtan oluşan heyet, Lockheed Martin’in yeterli güvenlik tedbirlerini almadığını tespit etti. Mahkeme, aynı dönemde üretilen F-18, F-15 ve Mirage 2000 gibi uçaklarda trim uyarı sistemlerinin zaten bulunduğunu vurguladı.
Avukat Elias Pavlakis ve George Moschos tarafından temsil edilen pilot aileleri lehine karar veren mahkeme, Lockheed Martin’in kazadan sonra görsel uyarı sistemi eklemesini “tasarım hatasını örtülü kabul” olarak yorumladı.
Yunan medyasında “Adalet yerini buldu” şeklinde yer alan karar, şirketin o dönemde mevcut teknolojilerle daha güvenli bir tasarım yapabileceğini belirtti. Mahkeme, önemli miktarda tazminat ödenmesine hükmetti.
Kazanın ardından Yunan F-16’ları Viper modernizasyon programı kapsamında trim uyarı sistemleriyle donatıldı. Ancak aileler, 10 yılı aşkın süredir devam eden hukuki mücadelelerinde nihayet mahkeme zaferi elde etti. Lockheed Martin tarafının karara itiraz edip etmeyeceği henüz netleşmedi.
