Almanya elektronik harp uçaklarını 2027’den itibaren teslim alacak

Alman Hava Kuvvetleri, uzun yıllardır ihtiyaç duyduğu elektronik harp amaçlı sinyal istihbaratı yapabilen SIGINT uçakları için modifikasyon çalışması başlattı. Kanadalı Bombardier imalatı Global 6000 uçakları üzerine konulacak sistemlerin, 2027’de hizmete girmesi bekleniyor.

“PEGASUS” (Persistent German Airborne Surveillance System) adı verilen projede üç adet Bombardier Global 6000 iş jeti, gelişmiş elektronik harp ve istihbarat platformuna dönüştürülüyor. Programın ilk uçağı, Aralık 2025’te Hamburg’a ulaştı ve entegrasyon çalışmalarına başlandı.

15 yıldır süren proje

Almanya, 2010 yılında Breguet Atlantique uçaklarını emekliye ayırdıktan sonra hava tabanlı geniş alan SIGINT yeteneğinde önemli bir boşluk oluştu. Bu açığı kapatmak için ilk olarak Euro Hawk projesi başlatıldı.

Northrop Grumman RQ-4 Global Hawk insansız hava aracına SIGINT sistemi entegre edilmesi planlanıyordu. Ancak 2013’te sertifikasyon sorunları ve maliyet artışları nedeniyle proje iptal edildi.

Yıllar süren değerlendirmelerin ardından, 2021’de Savunma Bakanlığı, mürettebatlı bir platform olarak Bombardier Global 6000’ü seçti.

Bu seçim, uçağın Avrupa hava sahasında kolayca sertifika alabilmesi ve VIP iş jeti olarak kanıtlanmış güvenilirliği nedeniyle yapıldı. Hensoldt firması ana yüklenici olarak Kalætron Integral SIGINT sistemini geliştirirken, Lufthansa Technik uçak modifikasyonu ve entegrasyondan, Bombardier Defense ise platform tedarikinden sorumlu oldu.

400 km menzil

PEGASUS, Hensoldt’un Kalætron Integral sistemiyle donatılacak. Bu sistem, iletişim istihbaratı (COMINT) ve elektronik istihbaratı (ELINT) birleştirerek geniş frekans bandında (30 MHz – 40 GHz) radar ve iletişim sinyallerini tespit, analiz ve konumlandırabiliyor. Uçak, 400 km mesafeden elektronik sinyalleri toplayabilecek şekilde tasarlandı.

Bombardier Global 6000 platformu, uzun menzili, saatlerce havada kalmasının yanı sıra çok yüksek irtifalara çıkabiliyor. Modifikasyon sırasında gövdeye sensörler için özel çıkıntılar eklendi.

2024’te yapılan test uçuşlarında bu değişikliklerin aerodinamiği olumsuz etkilemediği doğrulandı. Uçaklar, yüksek irtifada uzun süre kalarak geniş alanları izleyebilecek ve düşman hava sahasına girmeden istihbarat toplayabilecek.

İlk uçak Hamburg’da

Programda önemli bir kilometre taşı, Ekim 2024’te ABD’de (Wichita) gerçekleştirilen ilk uçuş oldu. Yapısal modifikasyonlar tamamlanan ilk uçak, Aralık 2025’te transatlantik uçuşla Hamburg’a getirildi.

Lufthansa Technik tesislerinde artık Kalætron Integral sisteminin entegrasyonu, görev kabininin kurulumu ve ek askeri iletişim sistemlerinin montajı yapılacak. Hem sivil hem askeri sertifikasyon süreçleri de burada tamamlanacak.

Hensoldt Airborne SIGINT Başkan Yardımcısı Jürgen Halder, “Bu teslimat, operasyonel yeteneğe doğru kararlı bir adım. Hamburg’daki ilk uçağın gelişiyle sistem entegrasyonu ve kvalifikasyonun kritik aşamasına giriyoruz” dedi.

2027’de teslim edilecek

Toplam üç uçaktan ilki 2027’de Taktisches Luftwaffengeschwader 51 “Immelmann” (Schleswig-Jagel üssü) filoına teslim edilecek ve 2028’de tam operasyonel olacak. Kalan iki uçak ise 2028’e kadar envantere girecek.

Hensoldt yetkilileri, mevcut jeopolitik durum nedeniyle üç uçağın yetersiz kalabileceğini belirterek filo genişletmesi sinyali verdi. Euro Hawk projesinde planlanan daha yüksek sayılara atıfla, ek alım tartışmaları erken aşamada başladı.

NATO’da Almanya daha etkin olmak istiyor

PEGASUS, Almanya’nın elektromanyetik spektrumdaki egemenliğini güçlendirecek ve NATO’nun istihbarat, gözetleme ve keşif (ISR) mimarisine katkı sağlayacak. Özellikle Rusya-Ukrayna savaşı gibi çatışmalarda elektronik harp yeteneklerinin kritikliği göz önüne alındığında, bu platform Bundeswehr’in modernizasyonunda kilit rol oynayacak.

Almanya, PEGASUS ile sadece eski açığını kapatmakla kalmayacak, Avrupa’nın en gelişmiş hava tabanlı SIGINT platformlarından birine sahip olacak. Program, Alman savunma sanayisinin (Hensoldt öncülüğünde) uluslararası işbirliğiyle elde ettiği başarıyı da gözler önüne seriyor.

Bizim HAVA-SOJ ne durumda

Türk Hava Kuvvetleri de bu tür uçakları envanterine almak üzere çalışmalar yapıyor. HAVA-SOJ olarak adlandırılan Hava Platformunda Uzaktan Elektronik Destek/Elektronik Taarruz Kabiliyeti Projesi için çalışmalar son aşamaya gelmiş durumda.

Projede, ASELSAN ana yüklenici, TUSAŞ ise platform modifikasyonu ve entegrasyondan sorumlu. Halen 4 adet Bombardier Global 6000 iş jeti, gelişmiş stand-off jammer (uzaktan karıştırma) platformuna dönüştürülüyor.

2018’de başladı

Proje, Ağustos 2018’de Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) ile ASELSAN arasında imzalanan sözleşmeyle başladı. Başlangıçta teslimatlar 2023’te başlayıp 2025’te tamamlanması planlanıyordu. Ancak Kanada’nın uyguladığı ambargolar ve entegrasyon zorlukları nedeniyle gecikmeler yaşandı. Bu engellere rağmen yerli imkanlarla ilerleme kaydedildi.

Toplam 4 adet Bombardier Global 6000 uçağı teslim alındı ve TUSAŞ tesislerinde modifikasyon çalışmaları devam ediyor. Sistem, kara tabanlı KORAL (KARA-SOJ) sisteminin hava versiyonu olarak daha üstün özellikler taşıyor.

Halen devam eden test faaliyetlerinde,  ilk uçağın geçici kabulü 2025’in ikinci yarısında başladı.

Tam operasyonel yetenek 2026 sonunda hedefleniyor.

Tüm filo, 2028’e kadar envantere girecek.

TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu’nun 2025 başındaki açıklamasına göre, testler devam ediyor ve teslimatlar gelecek yıl (2026) başlayacak.

12 saat havada kalacak

Bombardier Global 6000 platformu, 12 saate varan uçuş süresi ve yüksek irtifa (51.000 feet) kabiliyetiyle ideal bir seçim. Uçaklara entegre edilecek ASELSAN sistemleri:

• Geniş frekans bandında ELINT (elektronik istihbarat) ve COMINT (haberleşme istihbaratı) toplama
• Uzaktan elektronik taarruz (jamming) ile düşman hava savunma radarlarını köreltme
• Dost unsurların güvenli koridorlar yaratması

HAVA-SOJ, sınır ötesi operasyonlarda F-16 ve gelecekteki milli muharip uçaklara (KAAN) destek sağlayacak. Böylece Türkiye, elektronik spektrumda üstünlük kazanarak SEAD/DEAD (Düşman Hava Savunmasının Bastırılması/Yok Edilmesi) görevlerini daha etkin yürütebilecek.