En son Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ABD Başkanı Trump ile yaptığı görüşmede Türk kamuoyu tarafından da tartışılmaya başlanan ‘nadir elementler’ havacılığın vaz geçilmezlerinin başında geliyor. Motorlarda çok yüksek ısıyla çalışan parçalardan füzelerin arayıcı başlıklarına, radarlardan sensör sistemlerine kadar bir çok alanda kullanılıyor.
Örneğin F-35’lerde nadir elementleri topladığımızda uçaktaki ağırlığı mühimmat dahil 400 kilograma kadar çıkıyor. Ve bu elementlerin dünya üzerinde yüzde 80’i Çin’de çıkıyor.
Son dönemde nadir elementler konusunda ABD ve Çin arasında farklı bir çekişme var. Trump başkan olunca hemen Pasifik’te artan tansiyon ve Çin’in artan ekonomik gücü nedeniyle ek gümrük duvarı getirdi. Çin ise ABD’nin sinir uçlarını uyararak nadir element ihracatı için ek devlet onayları getirdi.
C919 teslimatı beklenen sayıya ulaşamadı
ABD’nin ikinci adımı sivil havacılık oldu. Yolcu uçağı teslimatını durdurdu. Ama Çin’de en büyük darbeyi COMAC şirketinin imalatı olan Boeing 737 ve Airbus A320’nin rakibi C919 uçağından aldı.
Motoru CFMI imalatı, avionik, iniş takımı ve APU gibi bir çok sistemi ABD’den ve Avrupa’dan gelen parçala alınamamaya başladı. C919 için teslimat planı tutmamaya başladı.
Krizin detaylarını Tolga Özbek, sivil havacılık kanalımız Tolga Özbek Extra’da anlattı:
Nadir element savaşı sivil havacılığı vurdu
