Boeing, Türk Hava Yolları’nın motor bakım anlaşmazlığı nedeniyle bir yıldır sonuçlandırılamayan toplam 150 uçaklık 737 MAX yolcu uçağı sipariş anlaşmasında imzaya doğru ilerliyor. Reıters’ın konuya yakın dört kaynağa dayandırılan özel haberine göre anlaşmada imza gelecek hafta atılabilir.
Sipariş, Eylül 2025’te Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump’ın Beyaz Saray görüşmesinin ardından açıklanan, toplam 225 uçağa kadar çıkan Boeing paketinin dar gövde ayağını oluşturuyor.
Paketin geniş gövde kısmı — 50 kesin + 25 opsiyon Boeing 787 Dreamliner ki daha önce bağlanmıştı ve 150 adet de 737 MAX’i kapsıyor. Ancak uzun süredir uçakta kullanılan CFMI imalatı Leap 1 motorları ile ilgili aşama tamamlanamamıştı.
THY aynı zamanda bir yandan Airbus ile sürdürdüğü A320neo ailesinde de motor pazarlığını beraber yürütüyor. A320neo’larda ise hem CFM ile Pratt & Whitney arasında seçim imkânı yer alıyor. THY yönetimi bunu müzakere kozuna çevirmişti.
Anlaşmazlığın özü: uzun vadeli bakım riski ve “Premier” bakım merkezi
Ekim 2025’te THY Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Bolat, CFM ile fiyat ve koşullarda uzlaşılamazsa 150 MAX’i bırakıp Airbus’a dönebileceklerini açıkça söylemişti:
“CFM uygulanabilir ekonomik şartlara gelirse Boeing ile imzalarız. Tutumunu sürdürürse Airbus’a geçeriz. Airbus’ta seçeneğim var.”
Reuters’un aktardığı sektör kaynaklarına göre tartışma yalnızca katalog fiyatı değildi.
Havayolları tedarik zinciri sıkışıklığı ve yedek parça fiyatlarındaki artış nedeniyle uçak siparişiyle birlikte uzun vadeli motor bakım paketini de masaya koyuyor. Asıl soru, onarımların maliyet riskini kimin üstleneceğiydi.
THY’nin bir diğer talebi, 737 MAX motorları için kendi “Premier” seviyesinde bakım tesisi açmak ve CFM’nin üst kademe iş ortakları arasına girmekti. Bu statü, en yeni onarım teknolojisine daha hızlı erişim sağlıyor. İki tarafın bu noktada uzlaşıp uzlaşmadığı henüz net değil.
GE Aerospace CEO’su Larry Culp, geçen Ekim’deki kamuoyuna yansıyan polemiği “anlaşmaları açıkta pazarlamak” diye nitelemiş, fiyatlandırmanın müşteriye sunulan değeri yansıttığını savunmuştu.
Boeing ve CFM (GE Aerospace–Safran ortaklığı) yorum yapmayı reddetti. THY, Reuters’ın sorusuna yanıt vermedi.
Neden şimdi
Kaynaklardan üçü, anlaşmanın “yeniden rayına girdiğini” ve gelecek hafta imzalanabileceğini söylüyor. Türk basını, Trump ile Erdoğan’ın New York’taki BM Genel Kurulu haftasında yeniden bir araya gelebileceğini yazıyor. Beyaz Saray’dan henüz teyit yok. İki kaynağa göre siparişin kamuya açık teyidi, geçen yılki Beyaz Saray duyurusunun tersine dönmesini de önlemiş olur.
THY Finans’tan Sorumlu Kıdemli Başkan Yardımcısı Okan Baş, bu hafta ISTAT toplantısında İstanbul hub’ının büyümesi için ek uçak siparişlerini değerlendirdiklerini; bölgeselde Embraer E2 veya Airbus A220, geniş gövdede Boeing 777X ile Airbus A350-1000 karşılaştırması yaptıklarını söyledi. Bekleyen MAX siparişi hakkında ise yorum yapmadı.
THY filosu halen 400’ün üzerinde, Boeing ve Airbus karışımı. Hedef, 2033 civarında 800 uçağa yaklaşmak. 2023’teki büyük Airbus siparişinin ardından 2025 Boeing paketi, filoyu iki üretici arasında dengeleme hamlesi olarak okunmuştu.
Ne kesin, ne değil
Kesin olan: 787 ayağı imzalandı; 737 MAX ayağı bir yıldır CFM bakım/endüstriyel paketine takılı kaldı; THY kamuoyunda Airbus kartını açtı; Reuters kaynakları şimdi imzanın yakın olduğunu söylüyor.
Henüz resmi teyit yok. “Premier” atölyenin içeriği, kesin/opsiyon dağılımının değişip değişmediği, teslim takvimi ve listedeki 737-8 / 737-10 kırılımı açıklanmadı. Liste fiyatı üzerinden paket milyarlarca dolarlık bir sipariş; sektörde bu tür anlaşmalarda ciddi iskonto uygulanır.
İmza gelirse THY, Boeing’den tek seferde aldığı en büyük dar gövde taahhüdünü resmileştirmiş olacak. Gelmezse Ekim 2025’teki Airbus tehdidi yeniden masaya gelir.
