Türk Havacılık ve Uzay Sanayi (TUSAŞ) tarafından tasarlanan ve seri imalata geçen T625 GÖKBEY’in sivil pazar için sertifikasyon sürecinde önemli bir adım atıldı. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) ile hava araçları için ilk ‘Type Board Meeting’ olarak adlandırılan Tip Sertifikasyon Kurulu Toplantısı Ankara Kahramankazan’da gerçekleştirildi.
Tip Sertifikasyon Kurulu Toplantısı, başta Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) yönetim seviyesi olmak üzere; Panel Koordinatörü ve uzmanları, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) üst yönetimi ve temsilcileri ile Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB) yönetim seviyesi ve temsilcilerinin katılımıyla yapıldı.
Toplantıda, sertifikasyon panellerinin statülerinin aktarıldığı, sertifikasyon yol haritasının, uyum metodolojisinin ve otorite beklentilerinin netleştirildiği en kritik eşiklerden biri.
Bu toplantı, yalnızca teknik bir değerlendirme değil, aynı zamanda milli havacılık vizyonumuzun kurumsal düzeyde teyidi niteliğinde gerçekleştirildi.
GÖKBEY seri imalatta
T625 GÖKBEY, 6 ton ağırlığında. Çift motorlu bir helikopter. Toplam 12 kişi taşıyabiliyor. İlk 3 Erken Duhul helikopterinin ardından başlayan seri imalatta ilk iki GÖKBEY teslim edildi. Halen ilk kullanıcı Jandarma Genel Komutanlığı, GÖKBEY’leri yoğun olarak kullanıyor.
Halen ithal motor kullanılan ilk seri imalat 20 adetlik T625 GÖKBEY üretimi sürüyor. İkinci seri imalat paketi ise 57 adetlik TEI tarafından geliştirilen TS1400 motoru ile Türk Silahlı Kuvvetleri’nin envanterine girecek.
6 ton helikopter için sivil pazar
TUSAŞ, askeri kullanım kadar ortak görevli sivil model için de yoğun bir çaba gösteriyor. Dünyada 6 tonluk pazar sivil olarak oldukça geniş. Orta kapasite helikopterler hem iş adamları hem de diğer görevler için kullanılıyor. Bu açıdan TUSAŞ’ın 400-500 adetlik pazar öngörüsü GÖKBEY’in ciddi bir ihracat şansına ulaşacağına dikkat çekiyor.
Sivil sertifikasyon için SHGM ile adım atan TUSAŞ, sonrasında alacağı Avrupalı otorite EASA, ABD’den FAA sertifikasyonları ile helikopteri farklı coğrafyalara satmayı planlıyor.
GÖKBEY için Suudi Arabistan ile anlaşma
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da düzenlenen World Defense Show (WDS) 2026 kapsamında GÖKBEY helikopterinin yurt dışında ortak üretimi için ilk imza atıldı. Bu doğrultuda, Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) ile Suudi Arabistan Yatırım Bakanlığı ve Askeri Sanayiler Otorite Kurumu (GAMİ) arasında mutabakat zaptı imzalandı.
İki yıl önceki WDS 2024’te de TUSAŞ ile Suudi National Industrial Development Center (NIDC) arasında GÖKBEY’in Krallıkta ortak üretimi için mutabakat zaptı imzalanmıştı. TUSAŞ ve Suudi Arabistan tarafı ikinci anlaşma ile bu konudaki çalışmaları hızlandırmayı ve sonuçlandırmayı hedefliyor.
Zapta şirket adına Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkan Yardımcısı ve TUSAŞ Yönetim Kurulu Üyesi Gökhan Uçar imza attı. Mutabakat zaptı, uzun dönemli, yüksek teknoloji kazanımlı ortak üretimi içeriyor.
Suudi Arabistan Yatırım Bakanlığı ile GAMİ, askeri ve sivil alanlarda çeşitli ihtiyaçlar için helikopter taleplerini toplayacak. Bu talep doğrultusunda TUSAŞ, yerel bir üreticiyle ihtiyaç duyulan helikopterlerin Suudi Arabistan’da üretimi gerçekleştirilecek. Ortak üretimin kapsamı ve detayları ise taleplere göre şekillenecek.
Suudi Arabistan’ın 2030 yerlileştirme hedeflerinde helikopter sistemleri önemli bir yer tutuyor.
GÖKBEY’in farklı rollere uygun yapısı Suudi Arabistan’ın tercihinde önemli rol oynadı. Ortak üretim helikopterler, çevre ülkelere de satılabilecek.
MMU ve GÖKBEY’e yoğun ilgi
WDS 2026 fuarında TUSAŞ standında sergilenen platformlar büyük ilgi gördü. Özellikle KAAN milli muharip uçağı maketinin kuyruk kısmında Suudi Arabistan bayrağının yer alması, potansiyel ortaklıkların güçlü sinyali olarak yorumlandı.
TUSAŞ Genel Müdürü Mehmet Demiroğlu, fuar kapsamında yaptığı açıklamalarda GÖKBEY ve KAAN projeleri için Suudi Arabistan’la yürütülen müzakerelerin detaylarını paylaştı.
Demiroğlu, şunları söyledi:
“Geçen yıl yoğun çalışmalar yapıldı ve bu yıl da devam edecek. Yavaş ilerleyen bir proje ama net bir ilgi var. Hem askeri hem sivil sektörde, özellikle ‘offshore’ operasyonlarında kullanıma yönelik fikirleri bulunuyor. Suudi Arabistan’ın 2030 vizyonuna uygun bir modelle, hem KAAN hem de GÖKBEY’in Krallıkta üretilmesi yönünde görüşmeler sürüyor.”Bu açıklamalar, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın daha önce dile getirdiği KAAN için Suudi ortak yatırım gündemini de tamamlıyor.
GÖKBEY özelinde ise ortak üretim, teknoloji transferi ve yerel montaj unsurlarını içerecek şekilde ilerliyor. Suudi tarafının helikopteri askeri kullanımın yanı sıra sivil/offshore alanlarda değerlendirme isteği, projenin kapsamını genişletiyor.
Seri imalat başladı
TUSAŞ, 2026’yı “teslimat ve seri üretim yılı” olarak tanımlarken, GÖKBEY için yurt içi teslimatları hızlandırıyor (2026’da 10-12 adet planlanıyor). Suudi Arabistan’la olası anlaşma, TUSAŞ’ın ihracat ve uluslararası ortaklık stratejisinde önemli bir kilometre taşı olacak.
Sağlık Bakanlığı GÖKBEY kullanımına 2026 sonunda başlayacak
Türk Havacılık ve Uzay Sanayi (TUSAŞ) tarafından tasarlanan T625 GÖKBEY’in yeni kullanıcısı Sağlık Bakanlığı olacak. Bakan Kemal Memişoğlu, 2026 yılı sonunda helikopterin kullanılmaya başlanacağını açıkladı. Bakanlık için ilk etapta toplam 3 adet GÖKBEY’in alınması planlanıyor.
Devlet hava aracı kategorisi, sivil sertifikasyonda farklı olarak yapılıyor.
TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda Sağlık Bakanlığının 2026 yılı bütçesinin görüşmeleri sırasında bilgi veren Bakan Memişoğlu, GÖKBEY ile ilgili şunları söyledi:
“2026 yıl sonu itibarıyla, yerli ve milli Gökbey helikopter ambulanslarımız da görev başında olacak. Bu hava ambulanslarımız; Türkiye’nin kendi mühendisliğiyle, kendi gücüyle ürettiği, hayat taşıyan birer gurur kaynağıdır.”
Halen Sağlık Bakanlığı’nın bünyesinde 13 adet ambulans helikopter bulunuyor. Bu helikopterler, 13 bölgede (Ankara, İstanbul, İzmir, Van, Diyarbakır, Antalya, Trabzon vb.) 7/24 görev yapıyor. Her biri yoğun bakım donanımlı, 2 sedye kapasiteli helikopterde 2 pilot, 1 doktor ve 1 sağlık personeli görev yapıyor.
Helikopterlerin işletmesi, 2022’den bu yana TUSAŞ’ta.
