ROKETSAN’ın L-UMTAS GM ve IIR TEMREN füzeleri SeaHawk’tan hem kara hem hava hedefini vurdu

Milli Savunma Bakanlığı, Antalya Beşadalar bölgesinde ROKETSAN mühimmatlarıyla canlı atış yapıldığını duyurarak görüntüleri paylaştı. Testlerde, Lazer Güdümlü Uzun Menzilli Tanksavar Genişletilmiş Menzil Projesi (L-UMTAS GM) alternatif konfigürasyon çalışmaları kapsamında gerçekleşti.

Deniz Kuvvetleri’nin S-70B SeaHawk helikopterlerinden L-UMTAS GM ve IIR TEMREN mühimmatlarıyla hava-yer ve hava-hava atışları yapıldı. ROKETSAN tarafından tanksavar olarak geliştirilen füzenin bir deniz helikopterlerinde çok rollü kullanım ve alçak irtifa hava hedeflerine karşı da denenmesi, geliştirilen füze platformun farklı alanlarda kullanılmasına bir örnek oldu.

Nasıl geliştirildi

UMTAS/L-UMTAS programı 2000’lerin ortasında, özellikle T129 ATAK taarruz helikopterine milli tanksavar füzesi kazandırmak için başladı. Amaç, zırhlı hedeflere kısa menzilli hava savunmanın dışında, stand-off mesafeden angaje olmak ve yabancı füzelere bağımlılığı azaltmaktı.

Klasik L-UMTAS yaklaşık 8 kilometre menzilli, lazer güdümlü bir tanksavar. L-UMTAS GM ise “genişletilmiş menzil / geleceğin muharebe sistemi” hattı.

ROKETSAN’ın web sitesinde yer alan bilgilere göre L-UMTAS GM ailesi kara platformlarından yaklaşık 15 kilometre, döner kanatlı platformlardan yaklaşık 20 kilometre menzil sahip. Blok-2 hedefleri ise kara için 32+ kilometre, helikopterden 50 kilometre bandına kadar uzanıyor.

Hedefler neler

• Ana muharebe tankı, zırhlı araç, korugan ve sabit/hareketli hedeflere karşı milli çözüm
• Görüş hattı ötesi ve sütre gerisinden atış
• Atış öncesi veya sonrası hedef kilidi
• At-unut ve at-güncelle modları
• Helikopterin MANPADS ve kısa menzilli hava savunma tehdidine daha az yaklaşması
• Aynı gövde/aile üzerinden lazer, IIR ve hibrit arayıcı seçenekleri
• İHA, kara aracı ve deniz platformlarına da taşınabilirlik

Antalya Beşadalar testindeki hava-hava atışları da bu evrimin parçası. Sistem artık yalnızca tank avcısı değil, alçak irtifadaki İHA ve helikopter benzeri hedeflere karşı da değerlendiriliyor.

🗓️ 8-10 Eylül 2026
📍 Beşadalar/Antalya

ROKETSAN tarafından yürütülen Lazer Güdümlü Uzun Menzilli Tanksavar Genişletilmiş Menzil Projesi (L-UMTAS GM) alternatif konfigürasyon geliştirme çalışmaları çerçevesinde; L-UMTAS GM ve IIR TEMREN mühimmatları ile hava-yer/hava-hava… pic.twitter.com/9YArTwqo2Y

— T.C. Millî Savunma Bakanlığı (@tcsavunma) September 13, 2026

Bu füzeler Hellfire muadili

L-UMTAS GM’nin sınıf olarak en sık kıyaslandığı sistem ABD yapımı AGM-114 Hellfire. L-UMTAS, Hellfire gibi helikopterden atılan, lazer güdümlü, tandem harp başlıklı uzun menzilli tanksavar füzesi konumunda.

Diğer rakip füzeler

• Spike ER / Spike NLOS (İsrail): Özellikle at-güncelle, görüş hattı ötesi ve GM’nin uzayan menzil hedefi bu sınıfa yaklaşıyor.
• JAGM / Brimstone: Çok modlu arayıcı ve hava platformundan tanksavar/çok maksatlı kullanım açısından benzer ihtiyaçlara cevap veriyor.
• Javelin: Aynı değil. Javelin omuzdan atılan piyade füzesi; UMTAS ailesi helikopter/İHA/araç sınıfı. Piyade muadili Türkiye’de daha çok OMTAS ve KARAOK.

L-UMTAS, Hellfire sınıfı lazer güdümlü helikopter tanksavarı. UMTAS IIR, at-unut kızılötesi versiyon. L-UMTAS GM ise daha uzun menzilli, çok platformlu, Spike NLOS’a doğru evrilen yerli hat.

TEMREN ise aynı ailenin Deniz Kuvvetleri/SeaHawk entegrasyon adı. Lazer ve IIR TEMREN, Seahawk’lara entegre edilen L/UMTAS türevi olarak anılıyor. Füzenin temel modeli, 8 kilometre menzilli, 37,5 kilogram toplam ağırlığa ve 160 milimetre çapa sahip.

ROKETSAN hangi teknolojileri kullanıyor?

Sistem tek bir “lazer füzesi” değil; arayıcı, veri bağı, harp başlığı ve platform arayüzü katmanlarından oluşuyor.

Güdüm sistemi

• Yarı aktif lazer arayıcı (YAL/SAL): hedef lazerle işaretlenir
• Görüntüleyici kızılötesi arayıcı (IIR): ısı imzasıyla kilit, gece/gündüz
• GM’de çift/hibrit arayıcı seçenekleri (IIR + lazer; Blok-2’de CCD/IIR)
• Atış öncesi kilit (LOBL) ve atış sonrası kilit (LOAL)

Komuta ve uçuş

• Çift yönlü RF veri bağı (IIR konfigürasyonda at-güncelle, hedef değiştirme)
• Ataletsel seyrüsefer
• Doğrudan vuruş ve üstten vuruş
• Katlanabilir kanat/süzülme (GM varyantlarında menzil artışı için)

Harp başlığı

• Tandem anti-tank (reaktif zırha karşı)
• Yüksek infilaklı parçacık etkili
• Termobarik seçenek

Diğer sistemler

• HTPB esaslı katı yakıtlı motor
• Duyarsız mühimmat özellikleri
• MIL-STD-1760 standart arayüz
• 2’li veya 4’lü lançer

Hangi helikopterlerde kullanılıyor

• T129 ATAK (ana platform; 8 adede kadar UMTAS/L-UMTAS)
• AH-1W Super Cobra
• S-70B SeaHawk (TEMREN entegrasyonu; testin yapıldığı platform)

İnsansız hava araçları

• Bayraktar TB2
• TUSAŞ ANKA (L-UMTAS atış sertifikasyonu duyurulmuştu)
• TUSAŞ Aksungur
• Akıncı gibi ağır SİHA’larda da silah seçenekleri arasında yer aldığı belirtiliyor

Diğer platformlar

• Hafif taarruz/eğitim uçakları (Hürkuş ve benzeri turboprop uçaklar)
• Taktik tekerlekli ve paletli kara araçları
• Suüstü platformlar ve SİDA’lar (ULAQ gibi)