Geçtiğimiz SAHA 2026 Fuarı’nda yaptığımız röportaj ile DATUM A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Münir Cansın Özden, önemli bir noktaya dikkat çekerek mini denizaltılarının tersanelerde değil örneğin Kayseri’de, yerin 200 metre altında hazırlanacak bir noktada bile inşa edilebileceğine dikkat çekti.
Özden yaptığı Linkedin paylaşımında şu bilgiyi verdi:
“Denizaltı gemidir ve gemiler tersanelerde inşa edilir” kavramı insanlı ve insansız mini denizaltılar için geçerli değildir.
Çok büyük nükleer denizaltılar bile dünyanın pek çok ülkesinde deniz kenarında dağlara oyulmuş gizli tesislerinde hava ve nükleer saldırılarına korumalı olarak tutulmaktadır. Datum AŞ’nin mini denizaltıları istenirse Kayseri’de yerin 200m altındaki bir tesiste yüzlercesi yan yana inşa edilebilir. Bunlardan istenirse beş tanesi Sinop’a, beş tanesi Hatay’a demiryolu veya karayoluyla hatta isteneni Sudan’a denizyolu ile, istenirse de Mogadişu’ya havayolu ile gönderilebilir.
Mini denizaltı denince akıllara İkinci Dünya Savaşı’nda binlercesi yapılan sıkışık, başarıları sınırlı kıyı savunma denizaltıları gelmekte idi. Ancak artık enerji depolama sistemlerinde yaşanan gelişmeler mini denizaltıları 2000 denizmili gibi çok uzak sahalara erişebilen araçlara dönüştürmüştür.
Otomasyon ve elektronik teknolojisinde kaydedilen teknolojik gelişmeler bu araçların kullanımını büyük ölçüde insandan bağımsızlaştırmış ve tıpkı uzay araçlarındaki astronotlar gibi eğitilen denizaltıcıların mini denizaltılarla okyanus aşırı görevler yapabilecek hale getirmiştir.
Silah teknolojisindeki gelişmeler bir insan tarafından taşınabilecek kadar dahi küçülen silahların sahada gösterdiği asimetrik etkiyi ortaya koymuştur. Bu durum da mini denizaltıların taşıyabileceği silahları çok çeşitlendirmiş ve bunların vuruş gücünü savaş sahasında hatrısayılır örneklerle kanıtlamıştır (insansız suüstü araçları kullanılarak düşürülen uçaklar, helikopterler ve batırılan gemiler başta olmak üzere)
Tespit zorlaşıyor
Büyük denizaltılara göre çok daha düşük sonar kesidine sahip oldukları ve sessizleştirilmeleri çok daha kolay olduğundan gerek aktif gerekse de pasif sonarlar ile de tespiti son derece zorlaşmıştır. Mukavim tekne çaplarının dar olması sayesinde büyük denizaltıların dalamadığı çok derin sulara dalabilir ve büyük denizaltıların giremediği çok sığı sularda harekatlar icra edebilirler. Özel harekat veya istihbarat personellerinin taşınması görevlerinde etkin şekilde kullanılırlar ve asimetrik harbin diğer unsurları ile entegre görevler yapabilirler.
TCG Anadolu gibi büyük gemilerde hatta sivil gemilerde çok sayıda taşınabilir ve moonpool denen gemi içi havuzlardan gizlice suya indirilebilirler. Sürpriz etkisi yapar, sinsi taarruzlar ve liman operasyonlarında aktif görevler alabilirler.
Mayın harbinde gösterdikleri başarılar ikinci dünya savaşından (İngiliz x craft denizaltılarının Tirpitz zırhlısını mayınlaması) günümüze (Hürmüz’ün Ghadir sınıfı mini denizaltılarla mayınlanması) etkinliklerini devam ettirmektedir.
DATUM’un Mini Denizaltısı Türk Loydu’nun sertifikasyon dalışında
DATUM A.Ş. Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. Münir Cansın Özden’in Tolga Özbek’e verdiği SAHA 2026 röportajı:
