Havacılık Endüstrisi

Boeing 777-9’un frenleri 1371 santigrat dereceye ulaştı

Boeing, yeni nesil geniş gövdeli uçağı 777-9 için en zorlu sertifikasyon testlerinden biri olan maksimum fren enerjisi testini başarıyla gerçekleştirdi. Fren disklerindeki sıcaklık testler sırasında 1371 santigrat dereceye ulaştı.

Test, ABD’de Kaliforniya’daki Edwards Hava Üssü’nde yapıldı. Uçak tam yüklü olarak 351 ton maksimum kalkış ağırlığı ile V1 hızı yani teker kesme süratinde frenleme testi yapıldı. Ardından kalkış iptal edildi ve frenleme başladı.

Test pilotları frenleme sırasında motor freni olarak da bilinen thrust reverser’ları veya kanat üzerindeki spoiler sistemini kullanmadı.

Amerikan Federal Havacılık Dairesi FAA’in mecbur kıldığı testlerde frenleme ile birlikte iniş takımlarındaki fren disklerindeki sıcaklık 2500 Fahrenayt veya 1371 santigrat dereceye ulaştı. Aşırı ısı, fren disklerinin turuncu renkte parlamasına (glowing) neden olacak kadar yüksek bir seviye. Böylesine büyük bir enerji, frenlerin ve tekerleklerin aşırı yük altında bile güvenilir olduğunu gösterdi.

5 dakika bekleme süresi

Test ekibi, beş dakikalık zorunlu bekleme süresinden sonra frenleri soğutma çalışmalarını gerçekleştirdi.

Boeing, testin “uçak zorlu koşullarda güvenli şekilde durabildiğini” ortaya koyduğunu vurguladı. Bir Boeing yetkilisi, “Regülasyonlar bunu gerektiriyor ve biz bu ekstrem koşulları test ediyoruz” diyerek sürecin önemini belirtti.

Fren testi, daha önce Oklahoma’da gerçekleştirilen 63 günlük kuru pist fren testlerinin (117 lastik değiştirilerek) ardından gelen kritik bir aşamaydı. Edwards’taki yüksek hız pistleri, maksimum enerji senaryosunu daha gerçekçi şekilde simüle etmek için tercih edildi.

777-9 teslimatları 2027’de başlayacak

777-9, dünyanın en büyük ikiz motorlu yolcu uçağı olacak. Tipik iki sınıflı konfigürasyonda 426 yolcu kapasitesine sahip ve %20’ye varan yakıt verimliliği vaat ediyor. GE9X motorlarıyla donatılacak olan uçak, uzun menzilli rotalarda Airbus A350’ye rakip olacak.

Program, pandemi, teknik sorunlar (motor, kanat katlama mekanizması vb.) ve sertifikasyon gecikmeleri nedeniyle yıllardır sürüncemede kaldı. Boeing, FAA sertifikasyon sürecinin 2026 boyunca devam edeceğini ve ilk teslimatların 2027’ye kaydığını açıklamıştı. Bu fren testi, Phase 4 sertifikasyon aşamasındaki önemli kilometre taşlarından biri olarak görülüyor.

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu